|
|
Enflasyon Çift Hanede
04 Ocak 2012 Çarşamba - 09:21:40
Enflasyon, 2011'i üç yılın zirvesinde tamamladı
|

Enflasyon, geçen yılı, yüzde 10,45 ile yüzde 5,5 olan hedefin üzerinde noktaladı. Enflasyonun yüksek çıkması memur ve memur emeklisine yaradı. Kamu çalışanları yüzde 2,68 oranında zam farkı alacak.
Enflasyon, geçen yılı yüzde 10,45 ile Merkez Bankası'nın yüzde 5,5 olan hedefinin oldukça üzerinde, son üç yılın en yüksek seviyesinden noktaladı. En son Kasım 2008'de yüzde 10,76 olarak gerçekleşen yıllık enflasyondaki tırmanışta dolar kurundaki artış, başta sigara ve akaryakıt olmak üzere doğalgaz, elektrik fiyatlarına yapılan zam ve ÖTV artışları ile gıdadaki zamlar etkili oldu. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre, aralıkta Tüketici Fiyatları Endeksi (TÜFE) yüzde 0,58, Üretici Fiyatları Endeksi (ÜFE) yüzde 1 arttı. ÜFE ise yıllıkta yüzde 13,33 oldu. Yıllık enflasyonun 2012'nin ilk dört ayında da çift hanede seyrettikten sonra düşüşe geçmesi beklenirken, Mayıs 2012 itibarıyla başlaması beklenen düşüşün yıl sonuna doğru hız kazanacağı tahmin ediliyor. Merkez Bankası (TCMB) 2012 yılının son çeyreğinde düşüşün hız kazanacağını öngörerek enflasyonun yüzde 5 olan hedefe yaklaşmasını beklerken, ekonomistlerin yıl sonu enflasyon beklentisi yüzde 6,75 seviyesinde bulunuyor.
TÜİK verilerine göre, ana harcama grupları itibarıyla bir ay önceye göre en yüksek artış yüzde 1,97 ile gıda ve alkolsüz içecekler grubunda gerçekleşti. Aralıkta endekste yer alan gruplardan eğlence ve kültürde yüzde 0,79, konutta yüzde 0,53, lokanta ve otellerde yüzde 0,51, haberleşmede yüzde 0,35, çeşitli mal ve hizmetlerde yüzde 0,32, ev eşyasında yüzde 0,29, ulaştırmada yüzde 0,18 artış yaşanırken alkollü içecekler ve tütünde yüzde 0,01, sağlıkta ve eğitimde yüzde 0,09, giyim ve ayakkabıda yüzde 2,17 düşüş gerçekleşti. Bir önceki yılın aynı ayına göre TÜFE'de en yüksek artış yüzde 18,50 ile alkollü içecekler ve tütün grubunda gerçekleşti. Çeşitli mal ve hizmetler yüzde 17,14, ulaştırma yüzde 12,22, gıda ve alkolsüz içecekler yüzde 12,21 ve ev eşyası yüzde 11,04 artışın yüksek olduğu diğer harcama grupları oldu. Aralıkta manşet enflasyon beklentilerin üzerinde gelse de gıda ve enerji kalemleri içermeyen çekirdek enflasyon bir önceki aya göre yüzde 0,06 geriledi ve yıllık bazda yüzde 8,12 seviyesine düştü. Analistler manşet enflasyonun beklentilerin üzerinde artmasına karşın özellikle çekirdek enflasyondaki aylardır süren düşüşün aralıkta ilk kez sona ermesinin önemli olduğuna dikkat çekti. Vakıfbank tarafından yayımlanan notta "Aralık ayı verileri çekirdek enflasyonda geçen yılın kasım ayından bu yana devam eden artış trendinin sona erdiğini gösterirken, manşet enflasyonda görülen beklentilerin üzerindeki artışın gıda fiyatlarından kaynaklandığını yansıtmaktadır." denildi. Aralıkta, önceki aylarda olduğu gibi enflasyonun artmasındaki ana unsurun, mevsim normallerinin üstünde giden gıda fiyatları olduğu vurgulanan Garanti Bankası notunda ise şöyle denildi: "Gıda fiyatları son yedi yılın aralık ayında ortalama yüzde 0,2 artarken, bu sene yüzde 2 arttı. İşlenmiş gıdadaki aylık artış oranı yüzde 1,2 iken, işlenmemiş gıdadaki artış yüzde 2,7. Toplam yıllık gıda enflasyonu yüzde 12,4 ile Merkez Bankası'nın son enflasyon raporundaki yüzde 7,5 tahminlerinin çok üstünde kaldı. Fakat yayılma endeksi gıda ve gıda dışı için ayrı ayrı incelendiğinde; gıdada fiyat baskısı sürerken, gıda dışında enflasyonist baskının hafiflediği dikkat çekiyor." denildi. Rapor şöyle devam etti: "TCMB'nin enflasyon trendini izlemek için kullandığı mevsimsellikten arındırılmış çekirdek enflasyonun üç aylık ortalaması da yıllıklandırılmış olarak aralıkta yüzde 7,7 ile son 5 ayın en düşük seviyesine indi. Aralık verileri, son 8 aydır kesintisiz yükselen çekirdek enflasyonun tepe noktalarına yaklaştığını gösteriyor. Enflasyonun yılın büyük bölümünde yüzde 8'in üzerinde kaldıktan sonra, son çeyrekte yüzde 7'nin altına gevşeyeceğini tahmin ediyoruz." Öte yandan 2011'de fiyatların en fazla arttığı bölge yüzde 12,07 ile 'Erzurum, Erzincan, Bayburt' oldu. Artışın sınırlı kaldığı yerlerin başında ise yüzde 9,81 ile İstanbul geldi.


Sebze-meyve, 8 ay zam şampiyonu oldu
2011'de tüketici fiyatları bazında bakıldığında 8 ayın zam şampiyonları sebze ve meyveler oldu. Geçen yıl patlıcan 2 kez, kuru soğan, ayva, karpuz, sivri biber, kabak ve karnabahar ise 1'er kez şampiyonluğunu ilan etti. TÜİK tarafından her ayın başında açıklanan aylık enflasyon verileriyle gözler oranlar kadar zam şampiyonlarına da çevriliyor. Gıda başta olmak üzere bazı temel tüketim ürünleri fiyat artış oranlarıyla 'zam şampiyonu' unvanını alırken, fiyatı yüzde 48,89 artan karnabahar 2011'in son 'zam şampiyonu' oldu.
Bu yılın ocak ayında kuru soğan yüzde 55,01 oranındaki fiyat artışıyla 'zam şampiyonu' olurken, şubatta yüzde 49,58'lik artışla patlıcan, martta yüzde 29,10'luk artışla ayva, nisanda yüzde 17,40'lık artışla etek ve mayısta yüzde 30,95'lik artışla yurtiçi bir hafta ve daha uzun süreli turlar şampiyonluğunu ilan etti. Yurtiçi bir hafta ve daha uzun süreli turlar yüzde 45,36 oranındaki fiyat artışıyla haziranda da 'zam şampiyonu' olurken, temmuzda yüzde 58,39'luk artışla sivri biber, ağustosta yüzde 20,47'lik artışla karpuz, eylülde yüzde 16,22'lik artışla yumurta, ekimde yüzde 40,32'lik artışla kabak ve kasımda da yüzde 66,88'lik rekor artışla patlıcan ve son olarak da aralıkta yüzde 48,89 fiyat artışıyla karnabahar zam ligini önde kapattı.
Şampiyonların şampiyonu patlıcan
Farklı oranlardaki fiyat artışıyla zam şampiyonu olan ürünler arasında patlıcan, kasımda bir önceki aya göre yüzde 66,88'lik artış oranıyla birinci olurken, yüzde 16,22'lik artışla eylül ayının zam şampiyonu yumurta en düşük artışla zam şampiyonu olan ürün unvanını elde etti.

Bu haber toplam 14 defa okundu.
|